Camerabrillen op cons: wat zijn de regels?
Misschien heb je de waarschuwing wel langs zien komen op Instagram: er zijn mensen die op cons filmen met een camerabril, zonder dat andere bezoekers dat doorhebben. Je vraagt je direct af: mag dat wel? Masquerade Media dook in de regels.
Foto: Meta
Een camerabril is precies wat het woord al zegt: een bril met een camera erin. Die apparaten bestaan al enige tijd. Snap bracht bijvoorbeeld al in 2016 de zogenaamde Spectacles uit: een zonnebril met ingebouwde camera.
Toch komen ze nu plots weer meer in het nieuws. Dat heeft te maken met de Ray-Ban Meta Glasses, die Meta – het moederbedrijf van Facebook, WhatsApp en Instagram – samen met Ray-Ban maakte. Ook deze bril heeft een ingebouwde camera, waarmee je video’s kunt opnemen.
En dat gebeurt ook, zelfs op plekken waar dat echt niet de bedoeling is. Tijdens een festival in Rotterdam werd een man betrapt die stiekem vrouwen filmde bij de toiletten. Het Utrechtse muziekpodium TivoliVredenburg besloot vlak daarna om camerabrillen te verbieden.
Ook in de cosplaycommunity gaan de brillen nu rond. Afgelopen weekend werd op Instagram gewaarschuwd dat bezoekers van MCM London 2025 gefilmd zijn, zonder dat ze dat doorhadden of daar toestemming voor hebben gegeven. Die beelden zouden inmiddels online verschijnen.
Mag dat wel?
Daarmee rijst de vraag: mag je wel zomaar met zo’n bril gaan filmen? Wat zijn de regels daar eigenlijk voor? Die zijn gelukkig gewoon online te vinden. De Autoriteit Persoonsgegevens, de Nederlandse privacytoezichthouder, heeft ze namelijk gewoon op de website staan.
Ben je een gewone bezoeker van een event – dus geen bedrijf – en maak je alleen foto’s voor jezelf? Dan mag je in principe gewoon mensen fotograferen en filmen, zelfs als zij daar geen toestemming voor geven. Ook op een con of ander event. Maar beelden met herkenbare personen mag je dan niet zomaar op allerlei plekken delen, aldus de toezichthouder.
De beelden mogen namelijk alleen zichtbaar zijn voor een beperkte kring mensen, zoals je vrienden of familie. Dus als jij een openbaar Instagram-account hebt, dan mag je de foto’s en video’s niet delen. Zelfs vrienden van vrienden mogen de foto’s en video’s niet op jouw profielen tegenkomen. Ook mogen de foto’s en video’s niet te vinden zijn via een zoekmachine.
Die regels vervallen als je iemand om toestemming hebt gevraagd voor een foto of video én om deze op het internet te publiceren. Als iemand dat goed vindt en dat ook tegen je heeft gezegd, dan mag je ze wel delen op je openbare Instagram of TikTok.
En hoe zit het dan met stiekem filmen? Stiekem filmen is strafbaar volgens het Wetboek van Strafrecht. Maar dan hebben we het doorgaans over filmen met een verborgen camera. Zolang de camerabril op je hoofd zit, is daar geen sprake van: iedereen kan hem zien. Van stiekem filmen is dan dus niet direct sprake.
Andere regels voor bedrijven en pers
Voor bedrijven, de overheid en de pers gelden andere regels over het maken van foto’s en video’s op evenementen dan voor bezoekers. Voor bedrijven geldt dat zij bezoekers altijd om toestemming moeten vragen om herkenbaar in beeld te worden gebracht.
Voor de pers geldt dat zij foto’s en video’s mogen maken als zij bijvoorbeeld verslag doen van een event. Daar hoeven bezoekers dan in principe geen toestemming voor te geven.
Nieuwsgierig naar de regels die gelden voor bedrijven, journalisten en de overheid? De Autoriteit Persoonsgegevens heeft twee pagina’s met informatie gemaakt. Een legt de regels uit voor privépersonen, journalisten en de overheid. De andere gaat over fotografie en filmen door bedrijven op evenementen.
Huisregels van events
In principe is een camerabril gebruiken dus toegestaan. Maar Organisaties kunnen maatregelen nemen tegen dit soort camerabrillen, precies zoals TivoliVredenburg ook heeft gedaan. Organisaties mogen namelijk zelf bepalen wat er wel en niet mee naar binnen mag (zolang dat binnen de grenzen van de wet blijft). Verbiedt een con het gebruik van camerabrillen, dan mogen ze dus ook niet gebruikt worden. Ongeacht waar je gemaakte beelden voor gebruikt.
Diverse cons en cosplay-events hebben uitgebreide algemene voorwaarden. Daarin staan soms ook regels over fotografie. Zo zegt Heroes Dutch Comic Con in zijn algemene voorwaarden: “Bezoekers, anders dan de pers, mogen fotografie en beeldopnames enkel privé gebruiken (bijvoorbeeld met een video of met statische camera’s of met materiaal voor audio‐opnames), tenzij anders aangegeven.”
Elfia zegt in zijn algemene voorwaarden dat digitale camera’s en telefoons met camera’s welkom zijn, maar dat videocamera’s en camcorders alleen naar binnen mogen als de organisatie daar schriftelijk toestemming toe heeft gegeven. Ook op Castlefest mogen bezoekers fotograferen met mobiele telefoons, tablets en fototoestellen zonder afneembare lenzen.
Conclusie: het mag
Regels over fotografie zijn er dus wel, maar over camerabrillen wordt (nog) niets gemeld. En dat betekent dat in principe de algemene regels die de Autoriteit Persoonsgegevens gelden: er mag gefilmd worden met camerabrillen, mits het voor persoonlijk gebruik is. Vaak mag dat zelfs zonder dat de bezoeker daar toestemming voor geeft. Maar die beelden mag je dan niet zomaar op het internet delen. Als je dat wil doen, moet je degene die je wil vastleggen eerst expliciet om toestemming vragen.
Natuurlijk kun je mensen er wel altijd op aanspreken als je doorhebt dat ze je filmen of fotograferen, zonder dat je dat wilt. Zeker als dit gebeurt op plekken waar dat overduidelijk niet de bedoeling is, zoals op het toilet of in een kleedruimte. Komt zoiets voor, informeer dan vooral ook aanwezige beveiliging of werknemers van het event, zodat zij kunnen ingrijpen als dat nodig blijkt.
In ieder geval goed om te weten: bij veel camerabrillen gaat er een lampje aan als er gefilmd wordt. Op die manier weet de omgeving wat er gebeurt. Dit geldt in ieder geval voor de Ray-Ban Meta: tijdens het fotograferen of filmen gaat er een lampje knipperen. En nee, dat lampje kun je niet uitzetten.
