Cosplay burnout: hoe herken en voorkom ik dat?
Veel cosplayers herkennen het: nachtenlang doorwerken aan een cosplay om deze op tijd af te krijgen, druk voelen om steeds nieuwe outfits te maken of te kopen en de lat steeds hoger leggen. Voor je het weet heb je een cosplay burnout, met alle gevolgen van dien. Hoe herken je de signalen en voorkom je grotere problemen?
Foto: Freepik
Cosplay is een fantastische hobby, maar heeft een duidelijke keerzijde. We leggen onszelf al snel veel te veel druk op. Waar je misschien ooit een Instagram-account maakte om wat van je cosplays te delen, hoop je nu zoveel mogelijk likes binnen te halen. Misschien probeer je tegelijkertijd wel TikTok famous te worden. Om dat te bereiken moet je regelmatig posten. Idealiter met steeds weer nieuwe outfits, natuurlijk. Maar ja, die moet je dan wel eerst maken of kopen. Gevolg: stress.
We schreven eerder een artikel over de drang naar perfectionisme in cosplay en de gevolgen daarvan. Nieuwsgierig? Lees het artikel!
Daarnaast voelen we steeds meer druk om zoveel mogelijk op het personage te lijken. Je kostuum moet screen-accurate zijn, zelfs tot in details die eigenlijk niemand ziet. Misschien wil je zelfs wel dat je lichamelijk ook op het personage lijkt, met body dismorphia als gevolg.
Al die nachtelijke werkuurtjes, het gebrek aan rust en onvoldoende eten hebben effect op jou. Zowel mentaal als fysiek.
Wat doet stress met je?
We ervaren allemaal wel eens stress. Voor een belangrijke toets of presentatie, doordat je bijna met je fiets tegen een auto aan rijdt, of omdat je zit te concrunchen. Een beetje stress is ook helemaal niet erg. Zolang het binnen de perken blijft.
Maar langdurige stress heeft serieuze gevolgen. Op een gegeven moment kan jouw lichaam het niet meer volhouden. Bij langdurige stress kun je last van slaapproblemen, moeheid en somberheid krijgen. Ook hartkloppingen, hoge bloeddruk of overmatig zweten komen voor.
Bij langdurige stress kun je last van slaapproblemen, moeheid en somberheid krijgen.
Uiteindelijk kan het ertoe leiden dat je niet goed meer functioneert, sociaal of op je werk/school, en je het gevoel krijgt dat je het dagelijks leven niet meer aankunt. Houdt dat langdurig aan, dan kom je in een burnout terecht.
Kun je van cosplay een burnout krijgen?
Bij burnouts denken we al snel aan problemen op werk of school. Die krijg je toch niet van een hobby als cosplay? Nou, dat kan dus wel. Of het kan er in ieder geval aan bijdragen. Een burnout ontstaat namelijk vaak door een combinatie van dingen, die samen voor veel stress zorgen. Overdag ben je aan het werk. Als je thuis bent, ga je direct aan je cosplays werken, wil je ook nog filmpjes opnemen en foto’s maken die je daarna op social media verspreidt. In het weekend ga je naar cons en fotoshoots, en ergens tussendoor probeer je nog contact te houden met je vrienden en familie.
Al die dingen constant proberen te doen, kost tijd en energie. Ontspanning, daar kom je nauwelijks meer aan toe. Of misschien nog erger: waar het maken van content of cosplays eerder voor ontspanning zorgde, zorgt het nu vooral voor stress. Je wordt moe, raakt uitgeput en geeft jezelf geen kans om weer bij te komen.
Zelfs als je niet in een daadwerkelijke burnout terechtkomt, kun je oververmoeid raken en de lol in cosplay verliezen. Een burnout is het punt waarop je thuis komt te zitten en echt weinig meer kunt, maar zoals gezegd zijn er ook daarvoor al effecten van te veel stress merkbaar. Dat wil je natuurlijk voorkomen.
Twijfel je hoeveel stress je ervaart? De Hersenstichting heeft een korte stresstest met acht vragen. Deze is gratis en kun je via hun website doen.
Problemen signaleren
Het is belangrijk om op tijd de signalen van te veel stress te herkennen.
Volgens vakbond CNV zijn dit eerste waarschuwingssignalen:
– Slaapproblemen
– Vermoeidheid
– Prikkelbaarheid
– Concentratieproblemen
– Vergeetachtigheid
– Piekeren
– Moeite met taken
Psyned, een instelling voor geestelijke gezondheidszorg, noemt daarnaast:
– Verlies van motivatie
– Angstklachten
– Depressieve gevoelens
– Besluiteloosheid
– Verhoogde gevoeligheid voor kritiek
– Verandering in eetlust
Merk je dat je steeds moe bent, ook al slaap je voldoende? Heb je een steeds korter lontje? Kun je je niet meer goed concentreren op je werk? Of ben je steeds aan het piekeren over of je cosplay wel goed genoeg is? Dat zijn allemaal signalen dat je echt een stap terug moet doen.
Hoe voorkom ik dit?
Te veel stress is schadelijk, ongeacht de oorzaak. Dus hoe voorkom je dat je over je eigen grenzen gaat?
Allereerst: luister naar je lichaam en je geest. Hoeveel stress te veel is, verschilt per persoon. Er is geen vast aantal dagen waarna stress te veel wordt. Wat de een goed kan hebben, is voor de ander al veel te veel. Vergelijk je eigen workload en klachten dus ook niet met anderen.
Check in plaats daarvan regelmatig hoe je je voelt. Herken je de eerder genoemde signalen? Negeer ze niet, maar kijk goed naar waar je behoefte aan hebt. En vraag ook mensen om je heen of hen wat opvalt. Jij merkt misschien niet dat je een korter lontje hebt, maar je vrienden, familie en collega’s/klasgenoten vast wel.
Het hoeft niet perfect. Je moet er lol in houden.
Verder is voldoende rust cruciaal. Alleen door te ontspannen neemt de stress af en kun je er weer tegenaan. Soms moet je even een pauze nemen van cosplay. Ga eens wat anders doen, waar je energie van krijgt. Lees een boek, ga buiten wandelen, kijk een film, ga gamen of zoek je vrienden op. Of maak eens iets alleen maar voor de lol, zonder dat het met cosplay en social media te maken heeft.
Heb je moeite met grenzen stellen? Probeer concrete afspraken met jezelf te maken. Bijvoorbeeld: na 20:00 uur werk ik niet meer aan cosplays, maar doe ik iets anders. Zo krijgt jouw lichaam de tijd om tot rust te komen voordat je gaat slapen.
Ook voldoende slapen en goed voor jezelf zorgen zijn belangrijk om stress tegen te gaan. Sporten (of in ieder geval bewegen) kan enorm helpen, net zoals goed eten. Ook kan het helpen om met je vrienden te praten over wat je ervaart. Steun doet een hoop.
Onthoud: cosplay is een hobby
Maar vergeet ook vooral niet waarom je bent gaan cosplayen: omdat het leuk is. Een manier om onze passie tot uiting te brengen, mooie dingen te maken en met elkaar plezier te hebben. Dat is de kern van wat we doen. De lat belachelijk hoog leggen, hoeft dus niet. Cosplays hoeven niet 100% hetzelfde te zijn als het personage. Het gaat erom dat jij er als persoon lol uit haalt en tevreden bent.
Of zoals cosplayer The Womandalorian eerder ook al zei: “Het hoeft niet perfect. Je moet er lol in houden.”
Voor dit artikel zijn verschillende bronnen geraadpleegd over stress en burnouts. Het gaat om:
Nederlands Huisartsen Genootschap: https://www.nhg.org/praktijkvoering/leefstijl/chronische-stress/
UMC Utrecht: https://www.umcutrecht.nl/nl/ziekte/stress
Thuisarts: https://www.thuisarts.nl/burn-out/ik-heb-burn-out
CNV: https://www.cnv.nl/themas/ziekte-en-arbeidsongeschiktheid/burn-out/burn-out-voorkomen/
Psyned: https://www.psyned.nl/blog/15-signalen-van-een-burn-out-en-hoe-je-dit-kan-voorkomen/
De Hersenstichting: https://www.hersenstichting.nl/artikelen/wat-stress-onbewust-met-je-lichaam-doet/
FNV: https://www.fnv.nl/werk-inkomen/veilig-gezond-werken/burn-out
Open Universiteit: https://www.ou.nl/-/burn-out-voorkomen




